Jéquier'nin Senet'i nedir?
Jéquier'nin kuralları, İsviçreli Mısırbilimci Gustave Jéquier'ye atfedilen bir Senet yeniden kurgusudur. Standart oyunla aynı tahtayı, taraf başına beş taşı ve dört atış çubuğunu kullanırlar, ama açılış, atışlar ve yarışın sonu farklı işler ve sıkışan bir oyuncu geri gitmek zorunda kalabilir.
Oyun bir başlangıç atışıyla açılır. Taşlar 1'den 10'a karelerde dönüşümlü durur ve oyuncular biri 1 atana kadar sırayla çubukları atar. O oyuncu 2'den 10'a çift karelerdeki taşları alır, 10. karedeki taşı 11. kareye götürür ve yeniden atar. Bundan sonra bir atış yüzü yukarı gelen çubukları sayar, hiçbiri yukarı gelmezse 6 sayılır ve 1, 4 ve 6 atışları bir atış daha kazandırır.
Standart oyunda olduğu gibi kendi taşınızın üzerine gelemezsiniz, yalnız bir rakip taşın üzerine gelmek ikisinin yerini değiştirir ve yan yana duran aynı renkten iki ya da daha fazla taş birbirini korur. Yeni olan barikattır: bir taş art arda duran üç ya da daha fazla rakip taşın üzerinden atlayamaz. Taşlarınızdan hiçbiri ileri gidemiyorsa birini geriye, boş bir kareye götürmek zorundasınız; hiç hamle mümkün değilse 1, 4 ya da 6'dan sonra bile sıra kaybedilir.
Güzellik Evi 26. kare, Su Evi 27. karedir; suya düşen taş tahtadaki ilk boş kareye geri döner. Bir taş 30. kareye ulaşarak ya da onu geçerek çıkar, ama yalnızca bütün taşlarınız son sırada, 21'den 30'a karelerde durduğunda. Beş taşın hepsini ilk çıkaran kazanır.
Kural değişiklikleri
| Kural | Standart Senet | Jéquier'nin Senet'i |
|---|---|---|
| Kim başlar | Standart SenetBirinci oyuncu, 1'den 9'a tek karelerdeki taşlarla başlar. | Jéquier'nin Senet'iOyuncular biri 1 atana kadar sırayla atar. O oyuncu 2'den 10'a çift karelerdeki taşları alır ve 10. karedeki taşı 11. kareye götürmek zorundadır. |
| Atışlar | Standart SenetDört atış çubuğu: yüzü yukarı gelen çubukları sayın, 1'den 4'e; hiçbiri yukarı gelmezse 5 sayılır. | Jéquier'nin Senet'iAynı çubuklar, ama hiçbiri yukarı gelmezse 6 sayılır. |
| Ek atışlar | Standart Senet1, 4 ya da 5 atışı hamleden sonra bir atış daha kazandırır. | Jéquier'nin Senet'i1, 4 ya da 6 atışı hamleden sonra bir atış daha kazandırır. |
| Barikatlar | Standart SenetYoktur: bir taş istediği kadar taşın üzerinden atlayabilir. | Jéquier'nin Senet'iBir taş, ileri ya da geri, art arda duran üç ya da daha fazla rakip taşın üzerinden atlayamaz. |
| Güvenli kareler | Standart Senet27 ile 30 arasındaki karelerdeki dört ev ve yanında kendi renginden bir taş bulunan her taş. | Jéquier'nin Senet'i26, 28, 29 ve 30. kareler ve yanında kendi renginden bir taş bulunan her taş. |
| Su Evi | Standart Senet28. kare. Oraya gelen taş 15. kareye ya da ondan önceki en yakın boş kareye geri döner. | Jéquier'nin Senet'i27. kare. Oraya gelen taş tahtadaki ilk boş kareye geri döner. |
| Geri hamle | Standart SenetAsla: taşlar yalnızca ileri gider. | Jéquier'nin Senet'iHiçbir taş ileri gidemiyorsa birini atış kadar geriye, boş bir kareye götürmek zorundasınız. |
| Hamle yoksa | Standart SenetPas geçersiniz ve 1, 4 ya da 5 atışı yine bir atış daha kazandırır. | Jéquier'nin Senet'i1, 4 ya da 6 atışından sonra bile sıra kaybedilir. |
| Taş çıkarmak | Standart Senet27. kareden ya da ilerisinden, taşı 30. karenin ötesine taşıyan bir atışla; 29. kareden yalnızca 3 ile, 30. kareden yalnızca 2 ile. | Jéquier'nin Senet'iHerhangi bir atışla 30. kareye ulaşarak ya da onu geçerek, ama yalnızca bütün taşlarınız son sırada, 21'den 30'a karelerde durduğunda. |
Tarihçe
Gustave Jéquier (1868–1946), en çok Güney Sakkara'daki kazılarıyla tanınan İsviçreli bir Mısırbilimciydi. Senet için bir kural seti ona atfedilir ve günümüz oyuncularına başlıca Jack Botermans ve ortak yazarlarının The World of Games kitabındaki özet aracılığıyla ulaşmıştır. Bu versiyon hazırlanırken Jéquier'nin kendi yayını erişilebilir değildi; bu yüzden o özeti izler ve onu, Jéquier'nin kurallarını birkaç Senet yeniden kurgusu arasında listeleyen Ludii oyun veritabanıyla karşılaştırır.
Kaynaklar bazı ayrıntılarda ayrılır ve bu versiyon şu seçimleri yapar. Vurulan bir taş, The World of Games'in anlattığı gibi saldıranla yer değiştirir; Ludii ise onu ilk boş kareye gönderir. Bir taş hem 30. kareye gelerek hem de onu geçerek çıkar, yani iki kaynağın okuyuşlarıyla, ama yalnızca kendi tarafının bütün taşları son sıradayken. Üç taşlık barikat geri hamleleri de durdurur. Yalnızca Ludii'de bulunan iki ayrıntı, başlangıç karelerindeki taşların önlerindeki taşı beklemesi ve bir puan hesabı, kullanılmaz.
Her Senet kural seti gibi bu kurallar da modern bir yeniden kurgudur. Senet tahtaları ve resimleri iki bin yılı aşkın bir süreye yayılan Mısır mezarlarından günümüze ulaşmıştır, ama eksiksiz bir kural seti bulunamamıştır; bu yüzden Jéquier, R. C. Bell ve daha sonra Timothy Kendall her biri farklı bir oyuna varmıştır. Burada oynanan standart oyun da taraf başına beş taş ve son dört karedeki evlerle modern bir yeniden kurgudur.