Wat is Zweeds bord?
Op een Zweeds bord is de hele buitenrand getekend voor de eerste zet. Die lijnen zijn van niemand en zijn geen zetten: de spelers trekken alleen de binnenlijnen, één per beurt, zoals in het standaardspel. Een speler die de vierde zijde van een vakje trekt, scoort het en trekt nog een lijn, en als alle lijnen getrokken zijn, wint de speler met de meeste vakjes.
De rand verandert de vorm van het spel. Een hoekvakje heeft al twee zijden, dus twee lijnen meer sluiten het, en elk ander vakje langs de rand heeft er al één. Lijnen bij de rand worden vanaf de eerste zet gevaarlijk, er zijn minder veilige lijnen voordat iemand vakjes moet weggeven, en de lange ketens die Stippen en Vakjes beslissen, lopen vanaf het begin langs de rand.
Op het bord van 4×4 zijn de 16 randlijnen getekend, dus het spel heeft 24 zetten in plaats van 40.
Regelwijzigingen
| Regel | Gewoon Stippen en Vakjes | Zweeds bord |
|---|---|---|
| Beginstelling | Gewoon Stippen en VakjesAlleen de stippen. Er is geen lijn getekend. | Zweeds bordDe stippen en elke lijn aan de buitenkant van het bord. |
| Zetten | Gewoon Stippen en VakjesTrek een willekeurige ongetrokken lijn tussen twee naburige stippen, binnenin of aan de rand. | Zweeds bordHetzelfde, maar alleen binnenlijnen zijn over: de rand kan niet opnieuw getrokken worden. |
| Randlijnen | Gewoon Stippen en VakjesElke lijn wordt door een van de spelers getrokken. | Zweeds bordDe randlijnen zijn van niemand. Een vakje gaat nog steeds naar de speler die de laatste zijde trekt. |
| Het eerste vakje sluiten | Gewoon Stippen en VakjesElk vakje heeft vier lijnen nodig. | Zweeds bordEen hoekvakje heeft nog twee lijnen nodig en elk ander randvakje nog drie. |
| Lengte van het spel | Gewoon Stippen en VakjesEén zet per lijn: 40 zetten op 4×4. | Zweeds bordEén zet per binnenlijn: 24 zetten op 4×4. |
| Andere opties | Gewoon Stippen en VakjesElke bordgrootte en elk rooster in de tafelinstellingen kan gebruikt worden. | Zweeds bordWerkt op elke bordgrootte, in Misère en op het driehoeks- en zeshoeksrooster, waar de buitenkant van de vorm getekend is. Een rand die zelf een vakje zou sluiten, wordt weggelaten. |
Geschiedenis
De versie met de buitenlijnen getekend staat in Engelstalige teksten over het spel bekend als het Zweedse bord. Een bord waarop alleen de linker- en onderkant vooraf getekend zijn, heet een IJslands bord; dat wordt hier niet aangeboden. Geen van beide namen heeft een bekende bedenker of datum.
Zweedse borden komen voor in wiskundig werk over het spel. In Narrow Misère Dots-and-Boxes, verschenen in Games of No Chance 4 in 2015, gaven Sébastien Collette, Erik Demaine, Martin Demaine en Stefan Langerman resultaten voor Zweedse borden van één vakje breed naast de open borden.