Türk tavlası nedir?
Tavla, backgammon'un Türkçe adıdır ve oyunun Türkiye'de oynanma biçimidir. Tahta, başlangıç dizilişi, hamleler ve kırma uluslararası tavlayla (backgammon) aynıdır. Farklar puanlamadadır.
Türk tavlasında katlama zarı yoktur, bu yüzden her oyunun değeri sabittir. Rakibi hiç pul toplamadan on beş pulunun hepsini toplayan oyuncu iki puan değerindeki marsı kazanır; diğer her galibiyet bir puandır. Üçlü galibiyet yoktur: uluslararası oyundaki backgammon Türk tavlasında bulunmaz.
Zar olmadan oyun bahis yerine her puan için oynanır ve genellikle kısa bir maç olarak, oyun oyun ardına, hızlı bir tempoda oynanır.
Kural değişiklikleri
| Kural | Standart Tavla | Türk tavlası |
|---|---|---|
| Başlangıç dizilişi ve hamleler | Standart TavlaOn beşer pul: 24. hanenizde iki, 13. hanenizde beş, 8. hanenizde üç ve 6. hanenizde beş. Açık pullar kırılabilir. | Türk tavlasıAynı diziliş, hamleler, kırma ve pul toplama. |
| Katlama zarı | Standart TavlaMasa ayarlarında açılabilir. | Türk tavlasıKullanılmaz. |
| Puanlama | Standart TavlaGalibiyete bir puan, marsa iki (kaybeden hiç pul toplamamışsa), backgammona üç (kaybedenin ayrıca barda ya da kazananın evinde pulu kalmışsa). | Türk tavlasıGalibiyete bir, marsa (kaybeden hiç pul toplamamışsa) iki puan. Üç puanlık galibiyet yoktur. |
Tarihçe
Tavla, yüzyıllar boyunca Orta Doğu ve Akdeniz'e yayılan backgammon ile aynı oyun ailesinden gelir. Türkiye'de kahvehanelerin ve aile buluşmalarının vazgeçilmezidir ve genellikle hızlı oynanır; zarlar atılır ve pullar birkaç saniyede oynatılır.
Türk oyuncular zarlardaki sayıları geleneksel olarak Farsça kökenli sözcüklerle söyler: bir için yek, altı için şeş; bu yüzden 6-5 atışına şeş-beş denir ve bu ad Orta Doğu'nun bazı bölgelerinde oyunun kendisi için de kullanılır. 1920'lerde New York'ta icat edilen katlama zarı hiçbir zaman Türk oyununun parçası olmadı.